Keo dán bàn in PVP: khi nào dùng, cách bôi và vệ sinh
Keo dán bàn in PVP là vật tư nhỏ nhưng giúp lớp in đầu tiên bám chắc hơn hẳn, nhất là khi in mô hình lớn, in PETG hoặc bàn in đã cũ và độ bám giảm. Dùng đúng cách, keo PVP giúp mô hình không bong giữa chừng mà vẫn dễ lấy ra sau khi in xong. Bài viết này giúp bạn hiểu keo dán bàn in PVP là gì, khi nào nên dùng, cách bôi mỏng đều, cách vệ sinh sau khi in, và những trường hợp không nên dùng keo dán bàn in PVP.
1. Keo dán bàn in PVP là gì, dùng để làm gì?
Keo dán bàn in PVP là keo dạng thỏi, thành phần chính là nhựa PVP tan trong nước, dùng để bôi một lớp mỏng lên bàn in trước khi in. Lớp keo này tăng độ bám giữa lớp nhựa đầu tiên và bàn in, giúp mô hình bám chắc trong suốt quá trình in mà không bị bong hay cong vênh ở góc. Keo dán bàn in PVP khác với keo dán giấy thông thường ở chỗ nó chịu được nhiệt của bàn in và dễ vệ sinh bằng nước sau khi in xong.
Keo dán bàn in PVP thường dùng cho bàn in PEI, bàn kính và bàn in kim loại phủ lớp chống dính, khi độ bám tự nhiên của bàn in không còn đủ. Nếu bàn in của bạn còn mới và mô hình nhỏ bám tốt, bạn có thể chưa cần dùng keo. Cách chọn và vệ sinh tấm in PEI có trong bài Tấm in PEI: Cách chọn và vệ sinh để bám dính tốt, dễ lấy mẫu trên Xetabon3D, và keo dán bàn in dạng thỏi PVP đang bán tại Xetabon3D từ 35.000đ, xem thêm trong mục vật tư bàn in và bảo quản.
2. Khi nào nên dùng keo dán bàn in PVP?

Nên dùng keo dán bàn in PVP khi mô hình lớn, đế tiếp xúc rộng và dễ cong vênh ở góc, hoặc khi in PETG vốn bám bàn kém hơn PLA và dễ bong khi bàn in nguội. Keo PVP cũng hữu ích khi bàn in đã cũ, bề mặt PEI đã mòn và độ bám giảm, hoặc khi in mô hình cao, nặng, dễ bị rung làm bong khỏi bàn in giữa chừng.
Với PLA, bàn in khoảng 55–60°C; với PETG, khoảng 70–80°C là khoảng khởi điểm an toàn, chi tiết hơn có trong bài Nhiệt độ in PLA PETG chuẩn: bảng thông số cho người mới trên Xetabon3D. Hãy đối chiếu với thông số nhà sản xuất ghi trên bao bì cuộn nhựa trước khi in. Nếu mô hình nhỏ, đế hẹp và bàn in còn mới, bạn có thể in thử không dùng keo trước, chỉ dùng keo khi thấy lớp đầu tiên bong hoặc cong vênh.
3. Cách bôi keo dán bàn in PVP mỏng và đều
Hãy bắt đầu bằng cách vệ sinh bàn in sạch sẽ, lau hết bụi và dầu mỡ bằng khăn mềm, vì keo bôi lên bàn in bẩn sẽ bám kém và không đều. Sau đó, bôi keo PVP thành một lớp mỏng và đều lên vùng bàn in mà mô hình sẽ in lên, đừng bôi ra ngoài vùng in. Lớp keo đúng là khi nhìn nghiêng thấy một màng mỏng đều, không có vệt dày hay cục keo.
Bôi keo khi bàn in còn nguội hoặc ấm nhẹ, đừng bôi khi bàn in đang quá nóng vì keo sẽ khô nhanh và không đều. Hãy bôi một lớp mỏng trước, in thử mô hình nhỏ để kiểm tra độ bám, rồi mới tăng lượng keo nếu cần. Nguyên tắc chung: keo càng mỏng càng tốt, chỉ đủ để tăng độ bám, đừng bôi dày như sơn vì lớp keo dày làm lớp đầu tiên bị nâng lên không đều và dễ gây chân voi, đã có trong bài In 3D bị chân voi (elephant foot): nguyên nhân và cách khắc phục trên Xetabon3D.
4. Cách vệ sinh keo dán bàn in PVP sau khi in xong
Sau khi in xong và lấy mô hình ra, hãy để bàn in nguội hẳn rồi vệ sinh lớp keo còn lại bằng khăn ẩm với nước sạch, vì keo PVP tan trong nước. Lau nhẹ nhàng theo một chiều, đừng chà mạnh làm xước bề mặt tấm in. Nếu lớp keo đã khô cứng, hãy đặt khăn ẩm lên trên vài phút cho keo mềm ra rồi lau, đừng dùng vật cứng cạo keo vì dễ làm xước tấm in.
Không nên để lớp keo cũ tích tụ nhiều lớp trên bàn in, vì keo cũ dày làm bề mặt bàn in không phẳng và lớp đầu tiên bám không đều. Hãy vệ sinh bàn in sau mỗi vài lần in có dùng keo, hoặc ngay khi thấy lớp keo cũ đã dày và không đều. Cách căn chỉnh lớp in đầu tiên chi tiết có trong bài Căn chỉnh lớp in đầu tiên sao cho đẹp và bám chắc trên Xetabon3D, và cách bảo dưỡng máy đầy đủ có trong bài Bảo dưỡng máy in 3D định kỳ: checklist vệ sinh và kiểm tra theo tuần, tháng trên Xetabon3D.
5. Keo dán bàn in PVP dùng được cho nhựa nào?
Keo dán bàn in PVP dùng tốt nhất cho PLA và PETG, là hai loại nhựa phổ biến mà shop đang bán. Với PLA, keo PVP giúp lớp đầu tiên bám chắc hơn mà vẫn dễ lấy mô hình ra sau khi bàn in nguội. Với PETG, keo PVP vừa tăng độ bám vừa tạo một lớp ngăn giữa nhựa PETG và bề mặt PEI, giúp mô hình PETG không dính quá chặt vào tấm in và khó gỡ.
Với nhựa kỹ thuật như ABS hay ASA, keo PVP vẫn giúp tăng độ bám, nhưng bạn cần kết hợp với lồng kín để giảm cong vênh, vì ABS và ASA co ngót mạnh khi nguội. Cách in ABS và ASA có trong bài In ABS/ASA: vì sao cần lồng kín, cách giảm cong vênh và mùi khi in nhựa kỹ thuật trên Xetabon3D. Hãy làm theo hướng dẫn của nhà sản xuất nhựa về nhiệt độ bàn in và điều kiện in, đừng chỉ dựa vào keo để sửa lỗi cong vênh do thiếu lồng kín.
6. Khi nào không nên dùng keo dán bàn in PVP?
Không nên dùng keo dán bàn in PVP khi bàn in còn mới và mô hình nhỏ đã bám tốt, vì keo thừa chỉ làm bẩn bàn in và tốn công vệ sinh. Cũng không nên dùng keo để che đi lỗi Z-offset sai hoặc bàn in không phẳng, vì keo không sửa được các lỗi đó mà chỉ làm lớp đầu tiên bám chặt hơn vào một bề mặt vốn đã sai.
Nếu mô hình đã bám quá chặt vào bàn in và khó lấy ra, hãy giảm lượng keo ở lần in sau hoặc thử in không dùng keo, vì keo quá nhiều làm mô hình dính chặt hơn mức cần. Hãy sửa Z-offset và nhiệt bàn cho đúng trước, rồi mới dùng keo để hỗ trợ độ bám. Bạn có thể xem thêm các vật tư bàn in và bảo quản tại Xetabon3D khi cần tấm in hay keo dán bàn mới, và gọi hotline 0888.586.850 để được tư vấn vật tư phù hợp với máy của bạn.
7. Câu hỏi thường gặp
Keo dán bàn in PVP có làm hỏng tấm in PEI không?
Không, keo PVP tan trong nước và không làm hỏng bề mặt PEI nếu vệ sinh đúng cách bằng khăn ẩm. Hãy tránh dùng vật cứng cạo keo và tránh dùng dung môi mạnh để vệ sinh tấm in.
Bôi keo PVP bao nhiêu là đủ?
Một lớp mỏng và đều lên đúng vùng in là đủ. Nếu lớp đầu tiên vẫn bong, hãy tăng lượng keo một chút ở lần in sau, đừng bôi dày ngay từ đầu vì lớp keo dày làm lớp đầu tiên không phẳng.
Keo PVP có dùng lại được không hay phải bôi mới mỗi lần in?
Một lớp keo mỏng có thể dùng cho vài lần in liên tiếp nếu bề mặt keo còn đều và sạch, nhưng tốt nhất là vệ sinh và bôi mới khi thấy lớp keo cũ đã dày, không đều hoặc bám bụi.
Keo dán bàn in PVP có thay được brim hay raft không?
Không hoàn toàn. Keo PVP tăng độ bám của lớp đầu tiên, còn brim và raft tăng diện tích tiếp xúc của mô hình với bàn in. Với mô hình lớn và dễ cong vênh, bạn có thể dùng cả keo PVP và brim để tăng độ bám.
Kết luận
Keo dán bàn in PVP dùng đúng cách là: vệ sinh bàn in sạch, bôi một lớp mỏng đều lên đúng vùng in, dùng khi mô hình lớn hoặc bàn in đã cũ, và vệ sinh bằng nước sau khi in xong. Đừng dùng keo để che lỗi Z-offset hay bàn in không phẳng. Cần keo dán bàn in PVP, tấm in PEI hay nhựa PLA, PETG? Xem vật tư bàn in tại Xetabon3D hoặc gọi hotline 0888.586.850 để được tư vấn vật tư phù hợp với máy của bạn. Nếu lớp đầu tiên vẫn bong dù đã bôi keo đúng cách, hãy đối chiếu thêm với mục “Not Sticking to the Bed” trong hướng dẫn xử lý lỗi in của Simplify3D.
